[Thuyết trình] Tác phẩm Tôi Đi Học - Nguyễn Ngọc Ký

Tôi đi học

            Lời đầu tiên xin gửi đến cô và các bạn lời chào trân trọng nhất. Hôm nay, em là Đặng Hoàng Hà xin gửi đến cô cùng toàn thể các bạn một tác phẩm nhân văn mà em yêu thích và vinh dự hôm nay được chia sẻ cùng cô và các bạn. Tác phẩm Tôi đi học của Nhà giáo ưu tú – Nhà văn Nguyễn Ngọc Ký.

            “ Người phi thường” – Một tên gọi gần gũi và chân thật như chính cuộc đời của nhà giáo ưu tú Nguyễn Ngọc Ký, một cuộc đời phi thường. Thầy Nguyễn Ngọc Ký sinh ra năm 1947 tại mảnh đất Hải Hậu tỉnh Nam Định. Sinh ra trong sự vui mừng của mọi người nhưng thật không may, khi mới tròn 4 tuổi, cậu bé Nguyễn Ngọc Ký bị bệnh nặng và dẫn đến bị liệt hai tay. Tấn bi kịch cuộc đời ập xuống những tưởng đã đẩy Ký vào ngõ cụt. Nhưng không, như một câu chuyện cổ tích giữa đời thực, với khát khao được đi học, được viết chữ như bao bè bạn cùng trang lứa, Nguyễn Ngọc Ký đã cố gắng vượt qua nỗi đau thể xác, cố gắng dùng đôi chân còn lành lặn của mình viết nên những chữ cái đầu tiên của cuộc đời khuyết tật, những chữ cái mở ra những niềm hi vọng tuyệt vời trong con người Ký, trong tâm hồn Ký, bởi “ cậu là người phi thường”.

 Cuộc sống công bằng vì dù lấy đi đôi tay của Nguyễn Ngọc Ký nhưng đã cho thầy thứ còn quí giá hơn thế - lòng kiên trì. Từ những khó khăn do khiếm khuyết cơ thể, Thầy Nguyễn Ngọc Ký đã cố gắng dùng chân kẹp những viên gạch để cố gắng nghuệch ngoạc những chữ cái đầu tiên trên nền đất mặc cho đôi chân tóe máu vì gạch quá cứng. Đó còn là kiên trì đến lớp để học từng con chữ trong sự giúp đỡ tận tình của thầy cô và các bạn, và đó còn là sự kiên trì vượt lên nghịch cảnh để góp sức dựng xây đất nước với vai trò là một người giáo viên.

Là một nhà giáo dạy văn nhưng ít ai biết nhà giáo ưu tú Nguyễn Ngọc Ký từng đại diện tỉnh Hà Nam Ninh đi thi toán toàn quốc năm 1963 và đạt hạng 5 cả nước. Đó không chỉ là niềm tự hào của bản thân thầy Ký và tỉnh Hà Nam Ninh, mà còn là sự khâm phục của mọi người cho tấm gương vượt lên nghịch cảnh của thầy.

Nhưng với ước mơ được truyền cảm hứng về số phận của mình cho mọi người, thầy đã chọn khoa Ngữ Văn – Đại học Tổng hợp Hà Nội theo sự động viên của mọi người bởi “ Ngữ văn sẽ giúp Ký chia sẻ nhiều hơn cho mọi người về nghị lực của mình”. Trong 4 năm học Đại học, dù bệnh tật luôn đe dọa tính mạng, song Nguyễn Ngọc Ký vẫn miệt mài đèn sách. Thầy quan niệm: “Xa trường, xa lớp nhưng không xa sách vở”. Năm 1970, thầy bảo vệ thành công Luận văn Tốt nghiệp và cho ra đời tập truyện ký viết bằng chân đầu tiên với nhan đề : “Những năm tháng không quên” (sau đổi là “Tôi đi học”) .

Tốt nghiệp Đại học ngành Ngữ Văn, Nguyễn Ngọc Ký đã nghe theo lời khuyên của cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng về Hải Hậu, Nam Định (quê thầy) làm thầy giáo để “dạy các em phấn đấu vượt mọi trở ngại, khó khăn, góp phần thống nhất nước nhà”.

Vào hai năm liền 1962 và 1963, thầy Nguyễn Ngọc Ký được Chủ tịch Hồ Chí Minh trao tặng huy hiệu Hồ Chí Minh cao quý. Và vào năm 2005, Trung tâm Sách Kỷ lục Việt Nam đã tặng ông danh hiệu: "Người thầy đầu tiên của Việt Nam dùng chân để viết"

            Nói về thầy Nguyễn Ngọc Ký, chắc chắn ai trong chúng ta sẽ nhớ về mẩu chuyện “ Bàn chân kì diệu” được học trong sách Tiếng Việt lớp 4. Đó là một mẩu chuyện nhỏ được trích trong tác phẩm đầu tiên của thầy Ký – tập truyện Tôi đi học.

Tập truyện Tôi đi học là câu chuyện, là hồi ức của thầy Nguyễn Ngọc Ký về hành trình vượt lên những khó khăn để được đến trường, được học chữ và hơn thế là để chứng minh mình có thể. Những câu chuyện là những mảnh ghép cuộc sống muôn hình của sự kiên trì và nỗ lực, của tình yêu thương và sự dìu dắt. Nguyễn Ngọc Ký đã viết nên một cuốn sách ghi lại cuộc đời thuở hàn vi của ông nhưng khi ta cảm được tác phẩm Tôi đi học, ta mới hiểu ra, hóa ra đó chính là cuộc đời mình, một tuổi thơ vui vẻ, hồn nhiên, một khát khao và niềm vui đến trường. Tác phẩm cũng lưu vào trong tim từng độc giả từng khoảnh khắc xúc động, những khoảnh khắc thổi bùng lên trong ta ngọn lửa nhiệt huyết, ngọn lửa của niềm tin vào cuộc sống còn lắm khó khăn, vì tôi đã từng đọc ở đâu đó rằng : “Cuộc sống luôn có những phép màu”.

            Cuốn tự truyện Tôi đi học được viết vào năm 1970 với tên gọi ban đầu “ Những năm tháng không quên” bởi với thầy Nguyễn Ngọc Ký, tuổi thơ không may mắn chính là tuổi thơ đẹp, tuổi thơ ấy đã cho thầy nghị lực phi thường, lòng bao dung cao quý và hơn thế là niềm tin vào cuộc sống mến thương. Bao nhiều lần trái gió trở trời làm đôi tay thầy đau buốt, nhưng thầy biết rằng, gục ngã là đầu hàng số phận, gục ngã là phụ lòng tin mọi người, thầy lại cố gắng từng ngày từng ngày.

Sau cơn sốt bại liệt, đôi tay của cậu bé Ký bỗng trở nên “nặng trịch”, không đủ sức để giơ lên. Cậu không thể cầm được quả cam, hay chơi đánh đáo cùng bạn bè. Thấy bạn bè được đi học, cậu nhất quyết đòi bố mẹ đưa đến lớp. Lúc đầu, cậu học viết chữ bằng miệng, nhưng không được. Không nản chí, cậu học viết chữ bằng đôi chân của mình với nhiều khó khăn và nước mắt: “Nhiều lúc tôi đã lấy hết sức quặp thật chặt bút chì, cố nắn nót từng nét một, thì cũng nhiều lúc tôi bị chuột rút đến co quắp cả ngón chân”.

Hồi ức của thầy Ký cứ ùa về qua từng con chữ. Nó mộc mạc và sinh động. Phải nói rằng, dù thầy Ký không viết nên những câu văn trau chuốt mượt mà, nhưng câu chuyện giản dị với câu văn mộc mạc của thầy Ký khiến ai đọc nó cũng không thể dứt ra. Nó có gì đó gần gũi, có gì đó tinh nghịch, hay chăng là bởi cách xưng hô mang đậm chất địa phương, hay bởi là những câu thoại thật trong cuộc sống. Đọc mới chỉ nửa tập truyện thôi mà lòng như dâng lên cảm xúc kì lạ… ôi tuổi thơ.

Nào là tập đọc, tập viết, nào là vót tre, đan rổ, rồi cả cầm kéo cắt chữ nữa chứ… những công việc tưởng chừng như dễ dàng lại là thử thách khó khăn với thầy Ký, nhưng hơn cả, sự kiên trì, nhẫn nại đã giúp thầy thành công. Đọc truyện của thầy ta không chỉ cảm được cái nghị lực phi thường của thầy, mà hòa trong đấy là hỉnh ảnh của mẹ, của cha, của gia đình thầy, của người bạn thân Bằng, Vân, Oánh, của cô Cương, thầy Mộc… Bởi thầy Ký luôn ghi nhớ rằng, thành công của thầy phần nhiều là nhờ sự động viên, giúp đỡ tận tình của những người luôn bên cạnh thầy bất cứ khi nào thầy cần. Tấm gương nghị lực đã biến câu chuyện đời mình thành bài ca của tình yêu thương, đùm bọc, của tình bạn gắn kết, của tình  thầy trò sâu nặng. Và cũng nhờ tất cả những kỉ niệm đẹp như vậy, thầy Ký đã luôn khắc ghi để có thể mang câu chuyện của mình truyền tải đến bạn đọc một cách dễ đi vào lòng nhất.

Gần 70 năm cuộc đời với hơn 70 tác phẩm đã được gửi đến công chúng, thầy Nguyễn Ngọc Ký đã mang lý tưởng sống cao đẹp của mình để truyền cảm hứng cho mọi người, đó là những câu chuyện về cuộc đời còn may mắn, đó là những bài thơ khích lệ ý chí vươn lên, đó là những câu đố gần gũi cho các em học sinh. Thầy Ký đã mang những nét dí dỏm, yêu đời của mình vào các tác phẩm, mang cả niềm tin và ước mơ được đem thêm ánh sáng hi vọng đến với mọi người.

Cảm ơn thầy Ký, bởi nhờ thầy, nhiều người, kể cả người khuyết tật lẫn người lành lặn, được tiếp thêm tinh thần để vượt lên khó khăn, nhờ thầy, em lại được đọc những câu chuyện hay, những bài thơ xúc động và vắt óc suy nghĩ cùng bè bạn với những câu đố dí dỏm.

            

        Hà cũng rất may mắn khi được gặp thầy Ký và giao lưu về tác phẩm Tôi đi học. Có thể nói tác phẩm Tôi đi học là một trong những tác phẩm làm thay đổi cuộc sống của Hà, bởi nhờ tác phẩm này, Hà đã được Giải A liên hoan kể chuyện thiếu nhi toàn miền Nam. Các bạn hãy về tìm đọc Tôi đi học của nhà giáo ưu tú – nhà văn Nguyễn Ngọc Ký luôn đi nhé… Hà chắc rằng đó sẽ là cuốn sách hay cần phải bổ sung ngay vào tủ sách của các bạn. Cảm ơn mọi người đã lắng nghe phần thuyết trình của mình.

                                                                                                           Đặng Hoàng Hà

[ Thuyết trình] Làm sao để trở thành một Liên đội trưởng giỏi?

Bài thuyết trình Liên Đội Trưởng Giỏi

Đặng Hoàng Hà – THCS Bình Thắng – Dĩ An – Bình Dương

          Lời đầu tiên xin gửi đến quí vị đại biểu cùng tất cả mọi người có mặt ở đây lời chúc sức khỏe và lời chào trân trọng nhất. Mình xin tự giới thiệu mình là Đặng Hoàng Hà, Liên đội trưởng Trường THCS Bình Thắng. Hôm nay đến với hội thi, mình xin được nói về bài thuyết trình với chủ đề : Làm sao để trở thành một Liên đội trưởng giỏi?

          Theo một số quan niệm xưa, người mang chức danh “ trưởng” thường là người cầm quyền quản lí cao nhất, người sở hữu khả năng chỉ huy tài tình. Đó là tố chất của những nhà lãnh đạo tương lai. Mình không phủ nhận điều này vì cho đến tận bây giờ nó vẫn là tiêu chí hàng đầu cho việc chọn lựa nhà lãnh đạo tài ba. Nhưng thời đại đã thay đổi, con người không thể cứng nhắc, bảo thủ để rồi lạc hậu, ta phải biết nhìn nhận xu hướng thời đại khi ảnh hưởng của quan niệm mỗi lúc một khác. Người đội trưởng phải là người hiểu đội mình cần gì nhất, giỏi gì nhất vì chính người đội trưởng là người quyết định đến 80% thành công của đội. Liên đội trưởng cũng thế, là những người đứng trên phương diện mũi nhọn, họ là đầu tàu định hướng cho liên đội, với sự giúp sức của tổng phụ trách cùng các thành viên Ban chỉ huy Liên đội, họ là người quyết định hướng hoạt động, cách thành công của cả tập thể. Với cá nhân mình, đây là năm đầu tiên đứng trên cương vị là một Liên đội trưởng, mình sớm đánh giá được vai trò cũng như trách nhiệm của bản thân với nhiệm vụ được giao, nỗ lực không ngừng là điều mà mình luôn tâm niệm vì sự phát triển của Liên đội THCS Bình Thắng.

          Trong một lần tập huấn công tác Đội và phong trào Đội, mình có nghe một câu nói mà mình gần như đã khắc cốt ghi tâm rằng: “ Là một Liên đội trưởng giỏi, trước tiên bạn phải biết lắng nghe” . Vâng thưa các bạn, lắng nghe, một hành động mà một nhà hoạt động cách mạng lỗi lạc cho rằng là cốt lõi của hoà bình, của công lý. Lắng nghe giúp bạn hiểu người khác cần gì, muốn gì, hiểu được mình được mọi người nhìn nhận như thế nào về mình đẻ có sự điều chỉnh. Đó là điều làm nên thành công của nhiều bậc lãnh đạo tài ba mà trong đó có Bác Hồ kính yêu của chúng ta. Lắng nghe giúp bạn có cách đánh giá vấn đề toàn diện nhất dựa trên những đánh giá nhiều mặt của mọi người, điều này vô cùng cần thiết với Liên đội trưởng, vì bạn sẽ là người xem xét, đánh giá cũng như tập hợp và giải quyết những vấn đề đó, và nhờ thế hoạt động Đội cũng sẽ được cải thiện lên rất nhiều.

          Tự tin, hoạt bát, năng động – những điều gây ấn tượng để bạn trở thành một người Liên đội trưởng. Đâu thể nào chỉ biết lắng nghe ý kiến rồi bạn đánh giá vần đề lí nhí trong miệng một mình. Mạnh dạn, tự tin, vì bạn là người được chọn, bạn phải thể hiện làm sao cho xứng đáng với những lá phiếu mọi người dành cho bạn. Không thể có sự thông minh mà là mất đi sự tự tin thì bạn chẳng khác nào chú rùa rụt cổ vào trong mai khi có động. Phải thể hiện bản lĩnh của một người Liên đội trưởng, dám đứng lên, dám đối đầu với thử thách thì đó mới là một người đội viên ưu tú.

          Cuốn theo chiều gió, gió đằng tây em bay đằng tây, gió hướng đông em về hướng đông, thế thì em theo gió bay luôn em nhé. Nói đùa thế thôi nhưng cũng phải xác định rằng, giữa những luồng ý kiến hỗn loạn mà bạn không có sự quyết đoán thì thế nào cũng sa vào cái sai. Bạn là một con người Việt Nam, một con người kiên cường bất khuất mặc cho bom đạn chiến tranh, bạn phải thể hiện được khí phách dân tộc đó trong từng công việc bạn làm, vì bạn phải hiểu bạn đang ở đâu, phải làm gì. Không ai sẽ bắt bẻ bạn vì sự quyết đoán của bạn khi nhận định vấn đề cừng với nỗ lực hỗ trợ của mọi người sẽ tiếp thêm lửa thành công. Cây ngay không sợ chết đứng, dù ai nói ngả nói nghiêng lòng ta vẫn vững như kiềng ba chân. Nhớ nhé, không là bạn sẽ là nạn nhân không xác định được bệnh đấy.

          Hoàn hảo là mục tiêu ai cũng hướng tới vì sự hoàn hảo luôn song hành với thành công. Nhưng để đòi hỏi một liên đội trưởng giỏi phải là một người hoàn hảo thì rất khó vì gần như ai cũng có những khiếm khuyết cũng riêng mình. Nhưng người liên đội trưởng vẫn có thể làm người sắp hoàn hảo nếu họ biết tiết chế, khắc phục nhược điểm của mình, làm mạnh lên ưu điểm của mình thì người hoàn hảo là chính các bạn rồi.

           Một người Liên đội trưởng giỏi không đơn thuần chỉ cần những tố chất trên nhưng vẫn những tố chất đấy, bạn đang xây từng viên gạch cho thành công của Liên đội mình. Thành công không có sẵn mà ta phải tạo dựng nên nó, vì thế với cương vị là những Liên đội trưởng của các trường trong thị xã Dĩ An, các bạn hãy luôn luôn nỗ lực, luôn luôn phấn đấu để góp phần cho phong trào đội của từng Liên Đội các bạn nói riêng, phong trào Đội của thị xã Dĩ An nói chung sẽ phát triển mạnh mẽ, tạo nên những thế hệ công dân Việt Nam tài ba, bản lĩnh được không nào?

           Phần thuyết trình của mình đến đây là hết. Cám ơn mọi người đã chú ý lắng nghe.